Ana!

    Güneşli bir yaz günü balkondaki küçük masamın başında birşeyler yazıp-çizmekle meşguldüm. Bir ara masadan kalktığımda gözüm, karşı apartmanın balkonundan beni seyreden yaşlı kadına takıldı. Gözgöze gelişimizi fırsat bilen bu sevimli yaşlı kadın hemencecik el sallamaya başladı; karşılık verdim. İki binanın arasından geçen yoldaki trafik yoğunluğu, karşılıklı konuşmayı engellediğinden, bir müddet gülümseyerek bakıştık.

Yine bir sabah dünya telaşesiyle evden çıktığımda o yaşlı kadınla, kendisi gibi yaşlanmış köpeğini gezdirirken karşılaştım. Bana fırsat vermeden bir soruyla konuya girdi:

-Daha burdan taşınmıyorsunuz değil mi?

Beklemediğim bir soruydu.

-Hayır, dedim ve bunu niçin sorduğunu merak ettiğimi söyledim.

-Uzun zamandır sizi karşıdan takip ediyorum. Çok güzel bir ailesiniz. Sizi gördükçe gençlik yıllarımı hatırlıyorum.

Tahminen seksen yaşlarındaki bu sevimli kadının, gençlik yıllarım dediği o çağların özlemini yüreğinin derinliklerinde hissettiğini buğulanan gözlerinden anladım. Ayaküstü kısa sohbetimizde, ömrünün sonuna kadar bu dünyada yalnız yaşamaya mahkûm edilmiş bir insanı biraz yakından tanımaktan dolayı hem üzüldüm, hem de sevindim.

Bir ara günlerce penceresi açılmayan, balkonunda gözükmeyen bu yaşlı nineyi günün birinde balkonuna çıkarken gördüm. El hareketlerimle onun şimdiye kadar nerede olduğunu sormaya çalıştım. Aynı metotla karşılık verdi: Ona en yakınlarından ve yakın olması gerekenlerden daha yakın ve sadık olan köpeğini kaybetmenin üzüntüsü içerisindeydi. Köpekle aynı apartman dairesinde yaşamayı; bir taraftan hayvana zulüm, diğer taraftan insan egosunu tatmin olarak gören köylü çocuğu ben bile, ilerleyen yaşına rağmen tek başına ve kendi ayakları üzerinde durarak yaşama mücadelesi veren bu ninenin ızdırabının şiddetini anlayabiliyordum.

Günün birinde kadınlı erkekli takriben yirmi kişiden oluşan bir grup olarak bazı konularda uzmanlardan ders alıyorduk. Zamanla kursiyerler ve hocalar arasında samimi bir ortam oluştu. Daha elli yaşların başlangıcında dul bir kadın, sosyal hayat içinde kendi konumuyla ilgili geleceğe yönelik endişelerini dile getirirken, kendine hakim olamadı ve; “ Günün birinde yaşlılar yurduna götürülüp atılmaktan veya yalnız başıma evde ölmekten korkuyurum.” dedikten sonra hüngür hüngür ağlamaya başladı. Halbuki kocasından boşanmış olan bu kadının çocukları vardı. Bugünkü hayat anlayışı ise, ellisinden sonraki böyle birine ne iş, ne de eş şansı pek tanımıyordu. Daha bugünden yarınına ağlayan insanı korkutan, endişelendiren şey; toplumdaki değer yargılarının giderek vahşileşmesidir: Evlatlar da dahil, herkes sadece kendisi için yaşar hâle geldi.

Soğuk bir kış gününde eve doğru ilerlerken, elindeki plastik torbayı zoraki taşıyan, komşum yaşlı nineye rasladım. Yardımcı olmak isteğimi kibarca geri çevirdi.

-Annem bana derdi ki, yapabildiğin müddetçe kendi işini kendin gör ve kimseye minnet etme. Ben de henüz daha kendi erzağımı taşıyabiliyorum.

Öteden beri merak ediyorumdum, sordum:

-Afedersiniz, sizin hiç mi kimseniz yok?

Sevimli nine elindeki torbayı yere bıraktı, gözlerimin içine bir ana şefkatiyle bakarak cevap verdi:

-Kocam yıllar önce vefat etti. Yakın akrabalarımdan kalanlar da çok uzaklardalar. Biz o zamanlar Doğu Almanya’dan Batı’ya kaçmıştık. Bir kızım, bir oğlum var. Onlar da, başka şehirlerde, pek gelip gitmezler. Arada sırada telefonla hâl-hatırımı sorarlar. Bu semtte sizden başka da benim hâl-hatırımı soran yok, biliyor musunuz... Siz çok sıcak kanlı insanlarsınız, buradan taşınmayacaksınız değil mi? Biz de eskiden tıpkı sizlerdeki gibi ailemize ve ananelerimize bağlıydık ama şimdi....

Duadakları titredi,  lafın gerisini getiremedi. Sanki gelecekten ümidini yitirmiş, teselliyi mazide ararmış gibi bakışlarını benim göremediğim bir istikamete çevirdi. Savaşın acımasız acılarının, önce Hitler Nazizmi daha sonra Stalin Komünizminin korku ve dehşetinin izlerinin izdüşümü yüzünden iki damla yaşın aşağılara doğru süzülerek gittiğini gördüm. Evlat yüreğim, anam yaştaki bu ananın acısına dayanamadı; sarıldım, kucakladım, elini öptüm, onun akan gözyaşlarını yanaklarıma sürdüm de ağladım. Anaları ağlatan evlatlar adına utandım, af diledim, ‘dua’ istedim...

Birisi karım yaşta ana, diğeri anam yaşta anaydı... Ağlayan; Alman da olsa, Türk de olsa anadır! Anaları ağlatan böylesi ‘medeniyet’ ne kadar zalim ve böylesi ‘medeni’ evlatlar da ne kadar gaddar evlatlarmış... Anaları yalnızlığa terkeden medeniyetin hakkı; terkedilmektir.


 YAZARIN DİĞER YAZILARI:

Ana!
Batı’nın Şarklısı veya Şark’ın Batılısı
Ahlâkî Kodlarımız
“Globallaşmanın Pezevenkleri”
Modernizmle Gelen Devrimler (3)
Modernizmle Gelen Devrimler (2)
Modernizmle Gelen Devrimler
Derdimiz de var dermanımız da...
“Allahsız Komünizm” ile “Allahlı Kapitalizm” Arasında
“Türkiye sadece Türklerin değil”